قرائت‌های مختلف از حیات جسمانی عیسی(ع) در قرآن و عهد جدید و معضلات نظری پیشِ روی برخی از آنها

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبائی

2 دانشجوی کارشناسی ارشد فلسفه دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

کیفیت حیات حضرت‌عیسی(ع) همواره یکی از بحث برانگیز‌ترین مباحث حتی درمیان مسیحیان است. دراین مقاله باتحلیل اسنادی، سه‌دیدگاه قابل استخراج از نصوص‌دینی دربارۀ سرشت‌الوهی یاطبیعی عیسی(ع) رادسته‌بندی وسپس دیدگاه قرآنی را در این باب بررسی کرده‌ایم. سرشت الهی، سرشت الهی-انسانی و سرشت انسانی‌وطبیعی عیسی(ع) سه دیدگاهی هستند که درنصوص مسیحیت وسرشت غیرالوهی عیسی(ع) هم دیدگاهی‌است که‌در اندیشۀ قرآنی بررسی شده‌اند.
در ادامه با تحلیلی فلسفی‌وکلامی به پارادوکس‌ها وبرخی دشواری‌های نظری وکلامی پیشِ روی برخی دیدگاه‌های مسیحی درحوزه‌های «پرستش»، «وحدت ذات خداوند»، «مسئلۀ هدایت» و مسئلۀ فهم‌پذیری فعل خداوند پرداخته‌ایم. سپس‌به مسئلۀ «هدایت» به‌عنوان یکی از کلیدی‌ترین اهداف نبوت توجه کرده‌ایم؛ اینکه‌تجانس زیستی نبی‌با جامعۀ مخاطبان وی، اساساًهدایت را ممکن می‌سازد و در دل این امکان، احتمال تحقق اهداف‌نبوت واقبال به‌نبی و سپس تحقق‌هدایت را افزایش می‌دهد؛ تجانسی که در قرآن‌کریم هم درباب پیامبراسلام(ص) هم درباب انبیاءسلف از جمله عیسی(ع) مفروض است؛ براین‌اساس، دعوت انبیاء از دید قرآن با اقبال مواجه بوده است. اما برخی دیدگاه‌های مسیحی که تمام یا وجهی از سرشت عیسی(ع) را الوهی می‌دانند، به‌لحاظ نظری‌وکلامی 1.تحقق تدریجی رستگاری و مفهوم «هدایت» در طول تاریخ، 2.نقش ارادۀ انسانی مؤمنان در تحقق این امر و3.توفیق انبیاء در این‌امر رابا چالش‌هایی مواجه می‌سازند؛ چالشی که نشان داده‌ایم رویکردقرآنی باآن مواجه‌نیست.

کلیدواژه‌ها